Gazeta Prawna, 22.09.2005
Paweł Orkisz, Bez standardów ani rusz

Regulacje rynku wierzytelności

Bez standardów ani rusz

Rynek firm windykacyjnych dotkliwie odczuwa brak powszechnie obowiązujących standardów Branża chce powołać ogólnopolską organizację.

Potrzeba standaryzacji jest powszechna. Przede wszystkim jednak należałoby upowszechnić standardy w zakresie terminologii, miar skuteczności, dobrych praktyk windykacyjnych, opisu pakietów wierzytelności masowych, postępowania względem urzędów i sądów, a także standardy finansowo-księgowe.

Potrzebę standaryzacji warto prześledzić na przykładzie choćby ostatnich skarg firm windykacyjnych na stanowisko urzędów skarbowych dotyczące zarachowywania przychodów. Wprawdzie skargi te są w większości nieuzasadnione, ponieważ urzędnicy działają zgodnie z obowiązującymi regulacjami, ale właśnie te regulacje wymagają zmiany.

Głośniej mówić

Ponieważ nie wszystko, co jest rzeczywistym kosztem i koniecznym wydatkiem w przypadku firm windykacyjnych, stanowi w myśl ustawy podatkowej koszt uzyskania przychodu, efektywna stopa podatku dochodowego sięga nawet 50 proc., zamiast nominalnych 19 proc. Wiadomo przecież, że kupując pakiet wierzytelności, części z nich na pewno nie uda się zwindykować.

Warto powołać silną ogólnopolską organizację środowiskową na wzór Krajowej Izby Biegłych Rewidentów czy stowarzyszeń korporacyjnych radców prawnych lub adwokatów. Taka organizacja powinna uzgodnić standardy zarachowywania przychodów, przygotować racjonalne argumenty dla resortu finansów i doprowadzić do uchwalenia odpowiednich zmian w regulacjach.

Brakuje silnego głosu środowiska firm windykacyjnych wobec prób obłożenia VAT-em przychodów z tej działalności, bo choć firmy będące podatnikami VAT zwolnione są przedmiotowo z VAT w przypadku obrotu wierzytelnościami, to usługi windykacyjne podciągane SA przez urzędników skarbowych pod usługi faktoringowe, których zwolnienie nie dotyczy.

Mniej zarzutów i regulacji

Negatywny wizerunek branży, gwałtowne reakcje Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów czy cała Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych to efekt braku takich standardów.

Przyjęcie i konsekwentne stosowanie standardów działań windykacyjnych wyeliminuje zarzuty ich bezprawnego i brutalnego charakteru. To z kolei pozwoli zmianę dotychczasowego wizerunku podmiotów branży. Wysiłki Konferencji Pracodawców Finansowych w celu skodyfikowania dobrych praktyk windykacyjnych, są krokiem we właściwym kierunku. Ale to za mało. Silna organizacja powinna rozszerzać zakres standaryzacji.

Skutki finansowe

W kolejce czekają dane charakteryzujące pakiety wierzytelności masowych. Niejednorodny opis, a co za tym idzie - niemożność porównania cech oferowanych nam pakietów wierzytelności, nawet gdy pochodzą one od firm tej samej branży, niesie za sobą ogromne ryzyko finansowe. Zestandaryzowanie danych niezbędnych do wyceny pakietów uchroni nie tylko przed niewłaściwą wyceną, ale także przed nieuczciwością zbywcy. Skutki finansowe braku standardów dotkliwie odczuła już niejedna firma windykacyjna. Konsekwentne stosowanie standardów położy kres zakusom regulowania rynku decyzjami administracyjnymi, np. poprzez udzielanie koncesji.

Paweł Orkisz

do góry